Wat is intersekse precies?

Intersekse is een verzamelnaam. Hij wordt gebruikt voor een groep aangeboren aandoeningen waarbij de geslachtelijke ontwikkeling anders verloopt dan gebruikelijk. In de zorg spreekt men meestal van DSD: differences of sex development, verschillen in de geslachtelijke ontwikkeling.

Waar het over gaat

De geslachtelijke ontwikkeling verloopt in stappen: de chromosomen, de aanleg van de gonaden (eierstokken of testikels), de hormonen die zij maken, en de uitwendige geslachtsorganen die daarop reageren. Bij een DSD-conditie loopt een van die stappen anders. Dat kan zichtbaar zijn bij de geboorte, maar het kan ook pas in de puberteit of bij een kinderwens aan het licht komen.

Wat het niet is

Een DSD-conditie is een medische diagnose, geen identiteit en geen keuze. Het gaat ook niet om een groep die tussen man en vrouw in staat: vrijwel iedereen met zo’n conditie is een jongen of een meisje, en groeit op en leeft ook zo. De conditie zegt iets over hoe de ontwikkeling verlopen is, niet over wie iemand is.

Waarom de term verwarring geeft

Buiten de zorg wordt “intersekse” soms gebruikt als een derde categorie naast man en vrouw. Binnen de zorg wordt de term vrijwel nooit zo gebruikt. Dat verschil verklaart een groot deel van de misverstanden — en ook waarom de cijfers over hoe vaak het voorkomt zo ver uiteenlopen.

Wat het in de praktijk betekent

Voor de meeste betrokkenen draait het om concrete vragen: is behandeling nodig, wat betekent dit voor de puberteit, wat voor vruchtbaarheid, en wie kan meedenken. Een gespecialiseerd DSD-team in een academisch ziekenhuis is daarvoor het aangewezen adres.